Hæfni, þjálfun og viðhorf heilbrigðisstarfsfólks til starfa í hópslysum og náttúruhamförum samkvæmt viðbragsáætlun

Tilgangur
Það er áskorun að viðhalda góðri heilbrigðisþjónustu þegar þjónustusvæðið er stórt og dreifbýlt. Bráðatilfelli eru oftast fá og því mikilvægt að
fagfólk fái reglulega þjálfun og fræðslu svo hæfni og færni sé viðhaldið.
Bent hefur verið á að fræðsluform þurfi að vera fjölbreytt til að skila árangri
og að teymisvinna sé mikilvæg. Hjúkrunarfræðingar telja sig hafa litla sem
enga þekkingu á viðbragðsáætlun þess sjúkrahúss sem þeir starfa við og
margir meta hæfni sína til að starfa í stórslysum og náttúruhamförum ekki
viðunandi.
Tilgangur rannsóknarinnar var að skoða hæfni, þjálfun og viðhorf
heilbrigðisstarfsfólks Heilbrigðisstofnunar Austurlands (HSA) til að starfa
í hópslysum eða náttúruhamförum samkvæmt viðbragðsáætlun.
Aðferð
Megindleg þversniðsrannsókn, íslenskur spurningalisti var staðfærður
að starfsaðstæðum HSA. Spurningalistinn innihélt 42 spurningar í fjórum
efnisflokkum; a) viðbragðsáætlun og viðbragðsgeta; b) starfshlutverk
í viðbrögðum við stórslysi eða hamförum; c) þekking og þjálfun; d)
teymisvinna, auk sex bakgrunnsspurninga. Spurningalistinn var lagður
rafrænt fyrir hjúkrunarfræðinga, lækna og sjúkraliða heilsugæsla HSA og
sjúkrahússins í Neskaupstað (N=104). Gögnum var safnað í nóvember 2021
og greind með lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði.
Niðurstöður
Svarhlutfallið var 64% (n=66). Niðurstöður voru að 57% höfðu aldrei
skoðað viðbragðsáætlunina og 39% þátttakenda þekktu starfshlutverk
sitt innan viðbragðsáætlunar illa. Rúmlega 58% höfðu aldrei tekið þátt í
hópslysaæfingu innan HSA þar sem viðbragðsáætlunin var virkjuð og 43%
aldrei fengið kennslu í hamfaraviðbúnaði. Búnað greiningarsveitarinnar
þekktu 10% vel og 15% þekktu almannavarnakerfið vel, en rúm 53%
sögðust vera með góða hæfni til þess að takast á við hópslys. Meirihlutinn
var sammála um mikilvægi kennslu og þjálfunar í hamfaraviðbúnaði og að
hann fengi ekki nægileg tækifæri til þjálfunar. Meirihluti þátttakenda var
einnig sammála um mikilvægi teymisvinnu í viðbragði við hópslysum og
hamförum.
Ályktanir
Niðurstöður sýndu að þátttakendur voru sammála um að fræðslu og
kennslu í hamfaraviðbúnaði og þekking á viðbragðsáætlun væri ábótavant
innan HSA og tilefni til endurbóta.