Sjónarmið nemenda á notkun gervigreindar í háskólanámi: Áreiðanleiki, siðfræði og menntabreytingar

Lýsing

Ágrip:
Eftir því sem gervigreind (AI) verður sífellt meira samofin háskólanámi, aukast áhyggjur af áreiðanleika, heiðarleika og áhrifum á sjálfstæði nemenda. Þessi tilraunarannsókn kannar viðhorf meistaranemenda til hlutverks gervigreindar í akademísku námi.

Rannsóknin byggir á fræðilegu sjónarhorni nemendaradda (e. student voice), sem lítur á nemendur sem virka þátttakendur í þróun menntunar. Hún skoðar hvernig nemendur nota gervigreindartól og hvernig þau upplifa áhrif þess. Spurningalisti með blönduðum aðferðum var lagður fyrir 12 framhaldsnemendur við Háskóla Íslands, þar sem bæði Líkert-kvarðar og opin svör voru nýtt til að ná fram bæði magnbundnum mynstrum og eigindlegri innsýn.

Fjallað var um sex meginspurningar: tilgang notkunar á AI, tegundir notaðra tól, viðhorf til AI, upplifun á áhrifum á námsframvindu, siðferðislegar áhyggjur og mat á stuðningi frá skólanum. Niðurstöðurnar sýndu að reynsla nemenda af AI var misjöfn, en almenn afstaða til menntunarlegs notagildis hennar var jákvæð. Nemendur lögðu áherslu á kosti AI við að spara tíma, fá hugmyndir, skipuleggja verkefni og efla gagnrýna hugsun með ígrundun og samþættingu. Algeng notkun var m.a. við útskýringar á flóknum hugtökum, samantektir texta og aðstoð við skapandi vinnu.

Þrátt fyrir jákvæð viðhorf sýndu nemendur varfærni gagnvart persónuvernd, áreiðanleika niðurstaðna GG, ofnotkun og siðferðilegum afleiðingum. Áhyggjur af fræðilegum heiðarleika og samfélagslegum áhrifum gervigreindartækni komu einnig fram. Endurgjöf nemenda leiddi til endurbóta á spurningalistanum og undirstrikar mikilvægi þess að þróa rannsóknartæki í samvinnu við nemendur til að endurspegla þeirra raunverulegu sjónarmið.

Tilraunin sýndi einnig að GG getur verið bæði viðfangsefni og aðstoð við rannsóknir — þar sem forrit GG voru nýtt til að skerpa á spurningum, þó ávallt með mannlegri dómgreind í fyrirrúmi.

Að endingu sýnir rannsóknin að GG þarf ekki að grafa undan áreiðanleika í námi; heldur þarf innleiðing hennar að byggja á gagnrýnni, samvinnumiðaðri nálgun. Menntastofnanir eru hvattar til að móta skýra stefnu um notkun GG, efla siðferðislæsi og styðja við ígrunduð kennslufræðileg inngrip sem byggja á mannlegum gildum. Þessi vinna leggur grunn að stærri stofnanarannsókn og sýnir hvernig hægt er að innleiða nýsköpun í menntun á siðferðislega ábyrgan og nemendamiðaðan hátt á tímum gervigreindar.

Tímabil	18 jún. 2025
Viðburðartitill	Erasmus+ Bib: Artificial Intelligence and Education: Universitat Rovira i Virgili in Tarragona, Spain
Tegund atburðar	Námskeið
Staðsetning	Tarragona, SpánnSýna á korti
Viðurkenning	Alþjóðlegt